|
Skošiš bękling fyrir almenning um žetta efni.
Skošiš vefsķšu EC Hotline um žetta efni.
|
|
GETNAŠARVARNIR
Nýtt apríl 2003. Vakin
er athygli á að leišbeiningar
Landlęknisembęttisins voru birtar 2001 og í kjölfar
skráningar nýs lyfs á Íslandi
í mars 2003 endurskoðaðar. Útdrátt
úr leiðbeiningunum má ná í með
að smella hér.
Neyðargetnaðarvarnir (eldri
útgáfa sem ekki er viðhaldið lengur)
Allar rįšleggingar hér aš nešan eiga viš tķmabiliš innan
72 klukkustunda frį óvöršum
samförum og helst innan 48 klukkustunda. Žvķ fyrr žvķ betri įrangur.
1. Fyrsta val
Yuzpe ašferš. Notuš er getnašarvarnartafla sem inniheldur
norgestrel (levonorgestrel)
0,5 mg og ethinyl estradķól 0,1 mg. Žessum skammti mį nį į eftirfarandi
hįtt.
| Tetragynon |
|
| (levonorgestrel 0,25mg og ethinyl estradķól
0,05mg) |
2 töflur x 2 meš 12 klukkustunda millibili.
Fyrri skammtinn skal taka
sem fyrst eftir óvaršar samfarir og alltaf
innan 72 klukkustunda |
| eša |
|
| Neogynon |
|
| (levonorgestrel 0,25mg og ethinyl
estradķól 0,05mg) |
2 töflur x 2 meš 12 klukkustunda
millibili. Fyrri skammtinn skal taka sem fyrst eftir óvaršar
samfarir og alltaf innan 72 klukkustunda. |
2.
Annaš val.
Einnig
mį nota ašrar getnašarvarnarpillur en skammturinn veršur ķviš hęrri:
-
(levonorgestrel 0,5 til 0,6 mg og ethinyl estradķól 0,12 mg)
| Microgyn / Gynatrol |
|
| (levonorgestrel 0,15mg og ethinyl
estradķól 0,03mg) |
4 töflur x 2 meš 12 klukkustunda
millibili. Fyrri skammtinn skal taka sem fyrst eftir óvaršar
samfarir og alltaf innan 72 klukkustunda |
Athugasemdir
- Ekki hefur veriš sannaš aš slķk neyšargetnašarvörn
virki nema žvķ ašeins aš gripiš sé til
hennar innan 72 klukkustunda frį samförum. Žvķ fyrr, žvķ betra.
- Mikilvęgt er aš seinni skammturinn sé tekinn sem
nęst 12 klukkustundum
eftir žann fyrri
- Engar frįbendingar eru til um notkun žessarar ašferšar
en sumir telja hana ekki henta konum
meš sögu um blóštappa eša konum sem žjįst af svęšisbundnu mķgreni
("focal migraine").
Žį er hśn ekki talin eins įhrifarķk og uppsetning lykkju innan 5
daga frį samförum.
- Aukaverkanir eru f.o.f. ógleši, konan kastar upp,
höfušverkur, svimi og óžęgindi ķ brjóstum.
- Ef konan kastar upp innan klukkustundar frį töku
taflanna ętti aš endurtaka gjöfina, en gefa
lyf viš ógleši um 1 klukkustund įšur.
- Męlt er meš bęklingi sem nefnist "Getnašarvörn
ķ neyš" og er gefinn śt af Fręšslusamtökum
um kynlķf og barneignir. Nįlgast mį bęklinginn ķ sķma 568-0016.
- Uppsetning lykkju (hvaša tegund
sem er ) innan 5 daga frį óvöršum samförum er
įhrifarķk ašferš. Taka mį lykkju nišur eftir nęstu blęšingar sé
hśn ekki talin ęskileg
getnašarvörn įfram.
- Nżleg rannsókn į vegum WHO (5) žar sem borinn var
saman įrangur Yuzpe ašferšar og levonorgestrel (LNG) eingöngu (0,75mg
tvisvar) sżndi aš LNG gaf betri įrangur og fęrri
aukaverkanir. Af 1955 konum var žungunartķšni 3,2% viš Yuzpe ašferš
en ašeins 1,1%
meš LNG eingöngu. Įhrif beggja ašferša voru minni žvķ lengra
sem leiš frį
samförum og žar til lyf var gefiš. Lyfjaform žetta er enn ekki skrįš
į Ķslandi.
Heimildir
- Cheng L, Gülmezoglu AM, Ezcurra E, Van
Look PFA. Interventions for emergency contraception (Cochrane Review).
In: The Cochrane Library, Issue 3, 2000. Oxford: Update Software.
http://hiru.mcmaster.ca/cochrane/cochrane/revabstr/ab001324.htm
- He CH. Shi YE. Xu JQ. Van Look PF. A multicenter
clinical study on two types of levonorgestrel tablets administered
for postcoital contraception. International Journal of Gynaecology
& Obstetrics. 36(1):43-8, 1991
- Piaggio G et al. Timing of emergency contraception
with levonorgestrel or the Yuzpe regimen. Lancet 1999;353:721
British National Formulary March 1998 pp 355.
- Geirsson RT. Um ,,neyšar" getnašarvarnir.
Lęknablašiš 1995;81:259
- Glasier A, Baird D. The effects of self-administering
emergency contraception. N Engl J Med 1998;339:1-4.
- Stubblefield P. Self-adminsteded emergency contraception
- A second chance. N Engl J Med 1998;339:41-2.
- Task force on postovulatory methods of fertility
regulation. Randomised controlled trial of levonorgestrel versus
the Yuzpe regimen of combined oral contraceptives for emergency
contraception. Lancet 1998;352:428-33.
- Guillebaud J. Time for emergency contraception
with levonorgestrel alone. Lancet 1998,352:416
Unniš 1998/99 af Sigurši Helgasyni,
Reyni T Geirssyni og Hildi Haršardóttur. Endurskošaš 2000 af Sigurši
Helgasyni.
|